Có lẽ chưa bao giờ con người có nhiều phương tiện để sống như hôm nay, nhưng cũng chưa bao giờ phải mang nhiều gánh nặng đến thế. Có người mang nỗi lo cơm áo, áp lực công việc, học hành, bệnh tật hay những đổ vỡ trong các mối tương quan. Nhìn bên ngoài tưởng không sao, nhưng trong lòng thì đã mệt mỏi và chán nản từ lâu. Giữa thế giới đầy lo âu ấy, Chúa Giêsu chỉ dịu dàng mời gọi: “Tất cả những ai đang vất vả mang gánh nặng nề, hãy đến cùng tôi, tôi sẽ cho nghỉ ngơi bồi dưỡng” (Mt 11,28). Đó không chỉ là lời dành cho những người Do Thái năm xưa, mà còn cho mỗi chúng ta hôm nay.
- Thiên chúa mạc khải cho những kẻ bé mọn
Chúa Giêsu cầu nguyện: “Lạy Cha…Cha đã giấu không cho bậc khôn ngoan thông thái biết những điều này, nhưng lại mặc khải cho những người bé mọn” (Mt 11,25). Chúa không đề cao sự thiếu hiểu biết, nhưng ca ngợi những tâm hồn khiêm nhường, biết mình cần đến Thiên Chúa. Điều ngăn cản con người gặp Thiên Chúa không phải là kiến thức, mà là lòng kiêu ngạo, quy mọi sự vào cái tôi ích kỷ của mình.
Sự khiêm nhường đích thực nằm ở việc sẵn sàng đón nhận những gì Thiên Chúa muốn nơi chúng ta và vui mừng vì điều đó, đồng thời tự coi mình không xứng đáng được gọi là tôi tớ của Ngài. Khi thực sự nhìn ra những điều tốt đẹp nơi mình không phải tự mình mà có, nhưng đều là ơn ban từ Thiên Chúa, thì người ta mới có thể bắt đầu cảm nếm được đức khiêm nhường là gì.
Lịch sử cứu độ chứng minh điều ấy. Thiên Chúa chọn Mẹ Maria, Thánh Giuse, các mục đồng và những ngư phủ Galilê để thực hiện chương trình cứu độ. Chính những con người bé nhỏ lại được trao những sứ mạng lớn lao.
Thánh Têrêsa Hài Đồng Giêsu khám phá ra “con đường thơ ấu thiêng liêng”, ngài nói: “Tôi muốn tìm một chiếc thang máy để đưa tôi đến với Chúa Giêsu, bởi vì tôi quá nhỏ bé để leo lên cầu thang gập ghềnh của sự hoàn hảo. Rồi tôi đọc được những lời này từ miệng của Đấng là Trí Tuệ Vĩnh Hằng: ai nhỏ bé, hãy đến với ta. Như một người mẹ âu yếm con mình, Ta sẽ an ủi con, Ta sẽ bế con trên ngực và sẽ đung đưa con trên đầu gối! Đây là những gì tôi tìm thấy: chưa bao giờ có những lời dịu dàng, du dương hơn thế làm cho tâm hồn tôi vui mừng, thang máy đưa tôi lên Thiên đàng chính là vòng tay của Ngài.” [1]
Mẹ Têrêsa Calcutta từng nói: “Không phải ai trong chúng ta cũng có thể làm những việc vĩ đại, nhưng chúng ta có thể làm những việc nhỏ với tình yêu lớn lao.” Chính tình yêu lớn lao, chứ không phải những việc vĩ đại, làm nên vẻ đẹp của một vị thánh. Có lẽ hôm nay Chúa cũng mời gọi chúng ta trở nên “bé mọn”: biết tín thác vào Chúa hơn là cậy dựa vào sức riêng. Bởi chỉ một cõi lòng khiêm nhường mới thật sự mở ra cho Thiên Chúa bước vào.
Đức Giáo Hoàng Phanxicô nhiều lần nhắc rằng Thiên Chúa không tìm những con người hoàn hảo, nhưng tìm những trái tim biết mở ra để được biến đổi: “Vì chúng ta khó tin tưởng, vì chúng ta đã bị tổn thương bởi quá nhiều lời dối trá, sự xâm phạm và thất vọng, nên Chúa Giêsu thì thầm vào tai chúng ta: Này con, cứ yên tâm (Mt 9:2, 22)…Đừng sợ hãi. Hãy để Ngài đến gần, hãy để Ngài ngồi bên cạnh chúng ta. Chúng ta có thể nghi ngờ nhiều người, nhưng không thể nghi ngờ Ngài. Và đừng để tội lỗi của chúng ta níu giữ chúng ta lại. Hãy nhớ rằng có nhiều người thu thuế và tội lỗi kéo đến, cùng ăn với Ngài và các môn đệ (Mt 9:10), và Chúa Giêsu không hề phật lòng với bất kỳ ai trong số họ…Chính Chúa Giêsu ấy vẫn đang chờ đợi chúng ta trao cho Ngài cơ hội soi sáng cuộc đời chúng ta, nâng đỡ chúng ta, đổ đầy vào chúng ta sức mạnh của Ngài…Ngài luôn tìm cách bày tỏ chính mình trong cuộc đời chúng ta, để chúng ta có thể gặp gỡ Ngài” (Thông điệp Dilexit nos, 24 tháng 10 năm 2024, số 37-38).
- Đến với Chúa và nghỉ ngơi trong Ngài
Chúa Giêsu tiếp tục mời gọi: “Tất cả những ai đang vất vả mang gánh nặng nề, hãy đến cùng Ta… Hãy mang lấy ách của Ta… vì Ta hiền lành và khiêm nhường trong lòng” (Mt 11,28-30). Điều Chúa Giêsu muốn chúng ta học nơi Ngài không phải là quyền lực, nhưng là sự hiền lành và khiêm nhường, phó thác mọi sự cho tình thương quan phòng của Chúa.
Chúa không hứa cất mọi đau khổ khỏi chúng ta, nhưng hứa mang lấy gánh nặng ấy cùng chúng ta. Khi chúng ta cùng mang ách với Chúa Kitô, chính Ngài đang gánh phần nặng nhất. Thánh Gioan Kim Khẩu viết: “Ôi gánh nặng đáng trân trọng nhất, gánh nặng an ủi những người vác lấy nó! Gánh nặng của những người chủ trần gian dần dần làm hao mòn sức lực của những người vác chúng; nhưng gánh nặng của Chúa Kitô giúp đỡ những người vác nó, bởi vì chúng ta không vác lấy ân sủng, mà chính ân sủng vác lấy chúng ta.” [2]
Bình an không đến từ một cuộc sống không có thử thách, nhưng từ việc bước đi cùng Chúa Kitô, mở lòng ra cho Ngài hành động. Đức Giáo Hoàng Bênêđíctô XVI nói rõ: “Phải chăng tất cả chúng ta đều sợ hãi một cách nào đó? Nếu chúng ta để Chúa Kitô hoàn toàn bước vào cuộc sống của mình, phải chăng chúng ta sợ rằng Ngài sẽ lấy đi điều gì đó của chúng ta? Phải chăng khi đó chúng ta có nguy cơ bị suy giảm và bị tước đoạt tự do?…Không! Nếu chúng ta để Chúa Kitô bước vào cuộc sống của mình, chúng ta hoàn toàn không mất những gì làm cho cuộc sống tự do, tươi đẹp và tuyệt vời. Không! Chỉ trong tình bạn này, cánh cửa cuộc sống mới được mở rộng…Đừng sợ Chúa Kitô! Ngài không lấy đi điều gì, và Ngài ban cho các bạn tất cả mọi thứ. Khi chúng ta hiến dâng bản thân cho Ngài, chúng ta nhận lại gấp trăm lần. Hãy mở rộng, hãy mở rộng cánh cửa cho Chúa Kitô, và các bạn sẽ tìm thấy cuộc sống đích thực.” [3]
- Sống theo Thánh Thần để thật sự được tự do
Thánh Phaolô viết: “Anh em không bị tính xác thịt chi phối, mà được Thần Khí chi phối…Nếu Thần Khí ngự trong anh em, Thần Khí của Đấng đã làm cho Chúa Giêsu sống lại từ cõi chết, thì Đấng ấy cũng sẽ dùng Thần Khí của Ngài đang ngự trong anh em mà làm cho thân xác của anh em được sự sống mới” (Rm 8,9.13).
“Sống theo xác thịt” là để cái tôi ích kỷ điều khiển; “sống theo Thần Khí” là để Chúa Thánh Thần hướng dẫn cuộc đời. Nhiều người tưởng tự do là muốn làm gì thì làm, nhưng người nghiện rượu, nghiện bài bạc, nghiện ma túy, nghiện mạng xã hội…thường bị chi phối đều không còn tự do nữa.
Bill Wilson, người đồng sáng lập tổ chức hỗ trợ cai nghiện rượu Alcoholics Anonymous – Hội Người Nghiện Rượu Vô Danh (AA), từng là một người nghiện rượu nặng. Ban đầu, ông tin mình có thể kiểm soát được việc uống rượu, nhưng càng cố bỏ, ông càng thất bại. Rượu khiến ông mất việc, gia đình lao đao và nhiều lần phải nhập viện. Trong tuyệt vọng, Bill thú nhận rằng mình hoàn toàn bất lực trước chứng nghiện.
Một người bạn đã khuyên ông hãy mở lòng đón nhận Thiên Chúa. Nằm trên giường bệnh, Bill cầu nguyện: “Nếu có Thiên Chúa, xin Ngài tỏ mình ra. Con sẵn sàng làm bất cứ điều gì.” Chính trong giây phút ấy, ông cảm nhận một sự bình an và sức mạnh nội tâm chưa từng có. Ông không khẳng định mình được chữa lành ngay lập tức như một phép lạ. Tuy nhiên, ông bắt đầu tập sống cầu nguyện, phó thác cho Thiên Chúa và kiên trì thay đổi từng ngày. Chứng nghiện dần dần được vượt qua, và ông dành phần đời còn lại để giúp những người nghiện khác tìm lại hy vọng, ngay cả ở các thành phố tại Việt Nam. [4]
Một chiếc xe không hề tự do khi mất phanh lao xuống dốc. Nó chỉ thật sự chạy tốt khi có người cầm lái đúng hướng. Thánh Phaolô nói: “Những việc do tính xác thịt gây ra thì ai cũng rõ, đó là: dâm bôn, ô uế, phóng đãng, thờ quấy, phù phép, hận thù, bất hoà, ghen tuông, nóng giận, tranh chấp, chia rẽ, bè phái, ganh tỵ, say sưa, chè chén, và những điều khác giống như vậy…Còn hoa quả của Thần Khí là: bác ái, hoan lạc, bình an, nhẫn nhục, nhân hậu, từ tâm, trung tín, hiền hoà, tiết độ” (Gl 5,19.22-23). Chính Thánh Thần ban sức mạnh để chúng ta sống Tin Mừng mỗi ngày.
Thế giới hứa hẹn hạnh phúc bằng tiền bạc, quyền lực và thành công. Nhưng Chúa Giêsu cho thấy nơi duy nhất tâm hồn được nghỉ ngơi chính là Ngài. Thiên Chúa không cứu con người bằng quyền lực, nhưng bằng sự khiêm nhường; không chinh phục bằng sức mạnh, nhưng bằng tình yêu; không để chúng ta một mình mang gánh nặng, nhưng ban Thánh Thần để đồng hành với chúng ta.
Xin Chúa cho mỗi người chúng con biết sống đơn sơ, khiêm nhường và tín thác hơn; biết chạy đến với Chúa mỗi khi mỏi mệt, để Thánh Thần hướng dẫn chúng con biết quyết định chọn học nơi Chúa Giêsu sự hiền lành, khiêm nhường. Bởi chỉ những ai muốn trở nên bé nhỏ trước mặt Thiên Chúa thì mới có thể trở nên lớn lao trong Nước Trời. Ai đến với Chúa Kitô thì sẽ tìm được sự nghỉ ngơi; và ai sống theo Thần Khí thì sẽ cảm nếm được sự bình an, ngay đời này, mà thế gian không thể ban tặng, cũng không thể lấy mất.
Phêrô Phạm Văn Trung
[1] https://www.therese-de-lisieux.catholique.fr/en/evenement/jeudi-de-lascension-a-lisieux-3/
[2] https://www.azquotes.com/author/21940-Saint John Chrysostom/tag/christ
[3] https://www.goodreads.com/quotes/176392-are-we-not-perhaps-all-afraid-in-some-way-if
