Ý nghĩa của một con số trong việc cử hành một lịch sử

Đề tài số bẩy của các bí tích đã luôn luôn rất được thảo luận giữa các thần học gia công giáo và tin lành. Hiện nay nó được đề nghị trở lại trong các phạm trù có tính cách thần học và ít hộ giáo hơn. Thật thế, đây không phải là việc chứng minh rằng các bí tích do Chúa Kitô thành lập là bẩy, hai, hay ba, mà là trao ban một ý nghĩa tôn giáo có thể chấp nhận được cho bẩy bí tích xem ra…

Read More

Nền thần học của việc diễn tả lại mầu nhiệm

Nền thần học diễn tả lại mầu nhiệm đã cho thần học gia khả thể ý thức được rằng các bí tích không thể được miêu tả như các cơ cấu đơn sơ giúp sản xuất ra ơn thánh, bởi vì thực ra chúng là các biến cố đích thật, trong đó con người bị liên lụy một cách sâu xa. Nhưng tương quan rất chặt chẽ này giữa việc cử hành và lịch sử, được chấp nhận một cách khá hòa bình, xem ra đã không được sử dụng…

Read More

Gái Giang Hồ Trở Về Sám Hối…

Một buổi chiều đẹp, sau những tia nắng vàng dịu, một cơn gió thổi, báo trước một đêm mát mẻ bình an. Cũng buổi chiều ấy, ở Magdala, một thị trấn nhỏ bên bờ hồ Tibêrát, ông Simôn thiết tiệc đãi Chúa Giêsu, và Ngài đã đến nhà ông đúng hẹn. Ông Simôn đã nghe người ta đồn thổi nhiều về Chúa; người nói Ngài là tiên tri, kẻ bảo người là cứu thế. Nên ông thiết tiệc mời Chúa đến nhà để chính mắt ông đoán định cho chính…

Read More

Cơ cấu bí tích

Trong tất cả mọi tôn giáo mà chúng ta biết tới, ngoài gia tài giáo lý nghĩa là tín lý và luân lý, cũng còn có gia tài phụng vụ lễ nghi, tức phụng tự nữa. Sức nặng của gia tài giáo lý trên gia tài phụng tự, hay sức nặng của gia tài phụng tự trên gia tài giáo lý có thể thay đổi tùy theo các bối cảnh tôn giáo mà chúng tùy thuộc, nhưng trong mọi trường hợp, cả hai gia tài luôn luôn có tương quan…

Read More

Người Công Giáo và đời sống văn hóa

Mỗi khi bàn về hội nhập văn hóa , người ta hay có quan niệm cho rằng Đạo Công giáo là đạo du nhập từ phương Tây , mang dáng vẻ phương Tây và vì thế nên không thích ứng được với văn hóa Á châu. Có thượng tọa, ngài Rahula một học giả Phật giáo tiếng tăm còn ngỏ ý “ Tiếc thay Kitô giáo Á châu lại đến với chúng ta bằng con đường phương Tây và dưới lớp áo phương Tây” ( xem Tb CGDT số 956…

Read More

Tề Gia

Sau khi kết thúc khoá họp lần thứ XII, Hội Đồng Giám Mục Việt Nam có thư chung gởi cộng đồng dân Chúa với chủ đề “Hội Thánh Công Giáo tại Việt Nam và công cuộc tân Phúc-Âm-hoá” vào ngày 10-10-2013. Chương trình mục vụ được triển khai trong ba năm (2014-2016), năm đầu tiên 2014 là “Năm Phúc-Âm-hoá đời sống gia đình”. Nói theo ngôn ngữ Nho Giáo là “Năm tề gia”. 1. Nghĩa của tề, gia 1.1. Tề Có nhiều chữ Hán, 齊 (齐), 斉, 劑 (剂), 薺…

Read More

Tương quan giữa phong trào biểu tượng và các bí tích

Từ thời thánh Agostino trở đi chắc chắn nền thần học bí tích đã dùng phạm trù dấu chỉ một cách rộng rãi. Trong tất cả mọi lãnh vực của suy tư thần học, nền thần học bí tích đã lý thuyết hóa dấu chỉ một cách rộng rãi nhất, và đã trực tiếp dùng nó cho việc nghiên cứu đề tài chuyên biệt của mình. Từ thế kỷ thứ V trở đi, ít nhất trong nền thần học tây phương, không còn có thể nói tới các bí tích…

Read More

Vui Học Thánh Kinh – CN 8 TN A

Tin Mừng Thánh Mátthêu 6,24-34 I. TIN MỪNG “Không ai có thể làm tôi hai chủ, vì hoặc sẽ ghét chủ này mà yêu chủ kia, hoặc sẽ gắn bó với chủ này mà khinh dể chủ nọ. Anh em không thể vừa làm tôi Thiên Chúa vừa làm tôi Tiền Của được.” Tin tưởng vào Chúa quan phòng (Lc 12,22-31) 25 “Vì vậy Thầy bảo cho anh em biết: đừng lo cho mạng sống: lấy gì mà ăn; cũng đừng lo cho thân thể: lấy gì mà mặc. Mạng…

Read More

Các giản lược hạ giá và đàn áp đối với biểu tượng

Cho tới nay chúng ta đã thấy các vất vả mò mẫm mà nền thần học bí tích đã phải trải qua trên con đường phát triển, nhưng vẫn chưa tìm được thế quân bình thỏa đáng. Lý do là vì thứ ngôn ngữ biểu tượng có thể giúp giải thích bản chất đích thật của bí tích vẫn tiếp tục bị hiểu lầm, khinh thường và còn bị uy hiếp đàn áp nữa. Trong số các xác tín mà nền văn minh khoa học kỹ thuật của chúng ta…

Read More

Dạy Giáo Lý

DẪN NHẬP: Thư Chung 2013 của Hội Đồng Giám Mục Việt Nam đã đề ra định hướng căn bản “Tân Phúc-Âm-hoá để thông truyền đức tin Ki-tô giáo”. Định hướng này được thực hiện bằng kế hoạch mục vụ kéo dài 3 năm (2014-2016): – Năm 2014: Phúc-Âm-hoá đời sống gia đình. – Năm 2015: Phúc-Âm-hoá đời sống giáo xứ và các cộng đoàn. – Năm 2016: Phúc-Âm-hoá đời sống xã hội. (Thư Chung 2013, số 4) Như vậy, năm 2014 tập trung vào kế hoạch “Phúc-Âm-hóa đời sống gia…

Read More

Vui Học Thánh Kinh – CN 7 TN A

Tin Mừng Thánh Mátthêu 5,38-48 Chớ trả thù (Lc 62:9-30)38 “Anh em đã nghe Luật dạy rằng: Mắt đền mắt, răng đền răng. 39 Còn Thầy, Thầy bảo anh em: đừng chống cự người ác, trái lại, nếu bị ai vả má bên phải, thì hãy giơ cả má bên trái ra nữa. 40 Nếu ai muốn kiện anh để lấy áo trong của anh, thì hãy để cho nó lấy cả áo ngoài. 41 Nếu có người bắt anh đi một dặm, thì hãy đi với người ấy hai…

Read More

Các bí tích và nền thần học bí tích

Khi quay ngược về lịch sử việc thực hành các bí tích và nền thần học bí tích, chúng ta có thể nhận ra rằng một trong các lý do khiến thỉnh thoảng lại xảy ra cuộc khủng hoảng chắc chắn là việc đã coi bẩy bí tích một cách riêng rẽ ngoài bối cảnh cứu độ, trong đó chúng được đặt định. Chỉ cần hạn chế vào một khía cạnh của vấn đề thôi là đủ hiểu: đó là kiểu đưa ra công thức và giải quyết việc thành…

Read More

Những Ngụ Ngôn

ÊM ĐỀM VÀ Ý NGHĩA ….. Một ngày kia, đang lúc ở Caphanaum, Chúa bỏ nhà ông Phêrô xuống biển hồ Tibêrát. Dân chúng đến rất đông, chật ních cả bãi, khiến ngài phải xuống thuyền ngồi trên mũi để giảng. Hôm ấy, Ngài dùng nhiều ngụ ngôn cụ thể lấy trong đời bình dân để đưa cách êm đềm vào lòng dân những sự thật cao cả về Nước Chúa. Ngài phán: -Các con hãy ý tứ nghe; kìa người gieo giống đi gieo hạt giống. Đang khi gieo,…

Read More

Tìm hiểu Sách GLHTCG – Phần II: Các bí tích – Bài 13. “Hôm nay”

Trong giờ kinh chiều lễ Hiện Xuống, Hội Thánh cầu nguyện: “Đây là ngày lễ Hiện Xuống, Alleluia. Hôm nay Chúa Thánh Thần hiện đến với các môn đệ dưới hình ngọn lửa và ban cho các ông những hồng ân đặc biệt. Ngài sai các ông đi vào thế giới, loan báo rằng bất cứ ai tin và chịu Phép Rửa sẽ được cứu độ, Alleluia”. Từ “hôm nay” hầu như vang lên trong mọi ngày lễ lớn của Hội Thánh. Rõ nhất là lễ Giáng Sinh: “Hôm nay…

Read More

Tìm hiểu Sách GLHTCG – Phần II: Các bí tích – Bài 11. Thánh nhạc

“Ca tụng Chúa đi, rập theo tiếng tù và; ca tụng Người, họa tiếng cầm tiếng sắt. Ca tụng Chúa bằng vũ điệu trống đưa, ca tụng Người theo cung đàn nhịp sáo. Ca tụng Chúa đi với chũm chọe vang rền; ca tụng Người cùng thanh la inh ỏi. Hỡi toàn thể chúng sinh, ca tụng Chúa đi nào”. Sách Thánh Vịnh đã kết thúc bằng những lời như thế. Ngay từ thuở xa xưa, ca hát và âm nhạc đã là một phần trong đời sống Dân Chúa.…

Read More

Tiên Tri Bị Chặt Đầu….

Một thảm kịch ấp ủ từ lâu, đột nhiên đã diễn ra ở Macheronte, cung điện vua Antipas Thảm kịch tiên tri bị chặt đầu ! Macheronte, một lâu đài lộng lẫy, bên trong được trang sức theo kiểu Á Đông, Ai Cập, Hy Lạp và La Mã. Hêrôđê Đại đế đã xây lâu đài đó cách Biển Chết mấy cây số ngay bên sườn núi Moab, giữa một khung cảnh tịch mịch, buồn tẻ và lồi lõm, để gợi lại cảnh rừng của xứ Ả Rập, nguyên quán của…

Read More

Phái Đoàn Của Gioan…

Ông Gioan Tẩy Giả bị giam giữ ở pháo đài Macheronte, phía đông Biển Chết. Tuy bị giam, ông vẫn được tự do gặp các môn đệ. Từ trước kia và nhất là bây giờ, ông càng muốn cho uy thế Chúa mạnh lên, thanh danh Chúa chóng lan rộng và sứ mạng cứu thế của Chúa được mọi người tin nhận. Sứ mạng đó một phần dân chúng đã tin, vì họ thấy Chúa ăn ở thánh thiện, giảng thuyết khéo léo và làm rất nhiều phép lạ. Tuy…

Read More

Tìm hiểu Sách GLHTCG – Phần II: Các bí tích – Bài 10. Dấu chỉ và biểu tượng

Năm 1927, Romano Guardini xuất bản cuốn sách mỏng, nhan đề là Những dấu chỉ thiêng thánh. Mục đích của tác phẩm là để đào tạo về phụng vụ, không phải bằng những giáo huấn trừu tượng, nhưng bằng những giải thích sống động về những cử chỉ, dấu chỉ và biểu tượng đơn giản gắn liền với phụng vụ. Ví dụ, ngài nói về việc quỳ và đứng, thềm cửa và cửa nhà thờ, nước thánh và hương, nến và chuông, bánh và rượu, chén thánh và khăn thánh. Tất…

Read More

Tìm hiểu Sách GLHTCG – Phần II: Các bí tích – Bài 9. Ai cử hành phụng vụ?

Nhiều người sẽ trả lời câu hỏi này: Linh mục. Nếu chúng ta nghĩ đến việc cử hành Thánh Lễ thì đúng, theo nghĩa là nếu không có linh mục thì không có Thánh Lễ. Người khác sẽ nói: Toàn thể Hội Thánh, tất cả chúng ta đều cử hành phụng vụ. Câu trả lời này cũng đúng nếu hiểu cho đúng cụm từ “toàn thể Hội Thánh”. Thật vậy, “toàn thể cộng đoàn… cử hành phụng vụ” (GLHTCG số 1140). Hành động phụng vụ luôn luôn là “cử hành…

Read More

Vui Học Thánh Kinh – Chúa Nhật 3 TN A

Tin Mừng Thánh Mátthêu 4,12-23 Đức Giêsu lánh qua miền Galilê (Mc 1,14-15; Lc 4,14-15) 12 Khi Đức Giêsu nghe tin ông Gioan đã bị nộp, Người lánh qua miền Galilê. 13 Rồi Người bỏ Nadarét, đến ở Caphácnaum, một thành ven biển hồ Galilê, thuộc địa hạt Dơvulun và Náptali, 14 để ứng nghiệm lời Ngôn sứ Isaia nói: 15 Này đất Dơvulun, và đất Náptali, hỡi con đường ven biển, và vùng tả ngạn sông Giođan, hỡi Galilê, miền đất của dân ngoại! 16 Đoàn dân đang ngồi…

Read More

Tìm hiểu Sách GLHTCG – Phần II: Bài 8. Các bí tích: cửa dẫn vào sự sống đời đời

Trong mỗi bí tích, quá khứ, hiện tại và tương lai nối kết với nhau. Tất cả các bí tích đều nhắc nhớ một biến cố lịch sử cụ thể. Phép Rửa trong Kitô giáo nhắc nhớ Phép Rửa của Chúa Giêsu tại sông Giođan, và xa hơn nữa, việc dân Israel băng qua Biển Đỏ. Chúng ta nhớ đến sự kiện này cách đặc biệt trong Đêm Canh Thức Vượt Qua (GLHTCG số 281, 1221). Lại càng rõ ràng hơn nữa khi cử hành bí tích Thánh Thể: mệnh…

Read More

Tìm hiểu Sách GLHTCG – Phần II: Các bí tích – Bài 7. Đức tin và bí tích

Nếu Đức Kitô không sống lại, có lẽ sẽ không có Hội Thánh và cũng chẳng có bí tích. Đức Kitô đang hành động nơi các bí tích của Người. Bí tích là những dấu chỉ và khí cụ cho sự hiện diện của Chúa. Thế nhưng bí tích không hoạt động nếu không có chúng ta. Như Đấng Phục Sinh đã nói khi sai các môn đệ đi vào thế gian: “Ai tin và chịu Phép Rửa sẽ được cứu độ” (Mc 16,16). Các bí tích không chỉ được…

Read More

Nền thần học đứng trước cuộc khủng hoảng của việc lãnh nhận các bí tích

Lần trước chúng ta đã đề cập tới cuộc khủng hoảng liên quan tới các bí tích. Số người lãnh nhận các bí tích ngày càng giảm sút và sự hiểu biết về các bí tích của tín hữu cũng hạn hẹp hay lệch lạc. Vậy nền thần học đã phản ứng thế nào trước tình cảnh này? Các phản ứng đầu tiên và rõ ràng nhất có thể được nhận ra trong các tác phẩm phát triển song song với nền thần học triệt để của Mỹ, thường được…

Read More

Tìm hiểu Sách GLHTCG – Phần II – Bài 6: Các bí tích trong Hội Thánh

Mầu nhiệm Vượt Qua là nền tảng đức tin của chúng ta: “Chúng con loan truyền Chúa chịu chết và tuyên xưng Chúa sống lại”. Đức Kitô đã chết vì và cho chúng ta. Người sống lại thật. Người đang hiện diện. Những gì Người đã làm trong cuộc sống trần thế, Người vẫn tiếp tục làm, cách riêng qua các bí tích. Hội Thánh dạy chúng ta rằng có bảy bí tích và những bí tích này “được Đức Giêsu Kitô thiết lập” (GLHTCG, số 1114). Với một số…

Read More

Tìm hiểu Sách GLHTCG – Phần II – Bài 5: Đức Kitô trong các Bí tích

Bí tích là gì? Thưa, là một dấu chỉ giác quan nhận biết được, hay đúng hơn, là một hành động biểu tượng, gồm lời nói và cử chỉ, và hành động ấy thực hiện điều nó biểu thị (GLHTCG, số 1084). Chẳng hạn, bí tích Rửa tội chủ yếu hệ tại ở việc đổ nước ba lần cùng với việc đọc công thức rửa tội: “Cha rửa con, nhân danh Cha và Con và Thánh Thần”. Điều mà nghi thức bên ngoài thể hiện cũng tạo hiệu quả bên…

Read More